Viêm kết mạc mắt - Bài viết - Bệnh Học
Đọc và ngẫm: "Thấy bệnh dễ chữa nói dối là khó chữa, dọa người ta sợ để lấy nhiều tiền, đó là tội lừa dối. [Trích 8 tội cần tránh - Lê Hữu Trác] "
Chú ý: Các nội dung sai QUY ĐỊNHLuật chính tả sẽ bị XÓA
Nếu bạn đang gởi bài, hãy đọc qua bài này!

QuocBaoNet

Viêm kết mạc mắt

Cho điểm
BỆNH  VIÊM  KẾT  MẠC
1.1. Đại cương.
- Viêm kết mạc là nhóm bệnh phổ biến nhất trong số các bệnh về mắt, chúng chiếm tới 70% trường hợp tới khám ở các phòng khám mắt.
- Nhiều loại viêm kết mạc hay lây lan và thậm chí phát triển thành dịch, ảnh hưởng rất lớn tới quân số lao động và chiến đấu.
- Bệnh mắt hột cũng là một trong những viêm kết mạc song do tính chất tổn thương đặc hiệu và sự đặc biệt về dịch tễ học cho nên được đề cập trong một bài riêng.
1.2.  Nguyên nhân.
1.2.1. Vi khuẩn, virus:
 -  Ngoại lai: Theo bụi bặm, dụng cụ, tay bẩn ô nhiễm vào mắt.
 -  Tại ổ kết mạc: Rối loạn cân bằng sinh thái tại chỗ (sử dụng thuốc tra mắt không đúng chỉ định, nhất là thuốc kháng sinh, sang chấn bội nhiễm thêm).
             Các tổng kết về vi sinh vật cho thấy tụ cầu chiếm hàng đầu trong tổng số các tác nhân vi khuẩn gây viêm kết mạc (57% các trường hợp ), đặc biệt là chúng có khả năng kháng lại kháng sinh và có sắc tố đặc trưng cho từng loài. Lậu cầu (Neisseria gonorrheae) một loại vi khuẩn Gram (-) có thể lây từ đường sinh dục, từ tay thầy thuốc đỡ đẻ sang mắt trẻ sơ sinh hoặc lây từ bể bơi .Viêm kết mạc do lậu cầu thường nhanh chóng dẫn đến biến chứng loét giác mạc và rất nhanh thủng mắt.Virus APC (Adeno-pharyngo-conjonctivitis) có thể gây thành các vụ dịch viêm kết mạc, họng, hạch.
1.2.2.        Tác nhân lý học:
          Gió, bụi, khói, các chất axit, kiềm, tia tử ngoại, chất độc hoá học đều là những tác nhân gây kích thích mạnh gây viêm kết mạc thậm chí tổn thương cả giác mạc.1.2.3. Dị ứng:Có thể gặp các dạng viêm kết mạc do hai kiểu phản ứng dị ứng.
        - Tăng cảm ứng tức thì : Thường gặp do thuốc, tá dược….
    - Tăng mẫn cảm muộn : Viêm kết mạc bọng, viêm kết mạc mùa xuân là những ví dụ về bệnh ở nhóm này.
1.3.  Triệu chứng:
1.3.1.  Triệu chứng cơ năng:-          Ngứa rát cộm. Bệnh nhân thường ví như có cát rắc vào mắt.
-          Sợ áng sáng (không nặng lắm).
   -    Nhiều dử kèm nhèm. Buổi sáng ngủ dậy rất khó mở mắt vì dử dính chặt hai mi với nhau.
  -    Chảy nước mắt (ít).
-          Dịch tễ: Bệnh thường lây lan ở gia đình, đơn vị.
1.3.2. Triệu chứng thực thể: 
 +  Mi sưng nề, có thể mọng đỏ nếu là viêm cấp. Kết mạc cương tụ đỏ trên diện rộng, mất sắc bóng, dày lên như miếng thạch. 
 +  Kết mạc: Phù nề và có thể phòi qua khe mi (viêm do lậu rất hay gặp dấu hiệu này). Trên kết mạc còn thấy các hình ảnh tổn thương cơ bản khác như:
   -  Hột: Rõ nhất ở cùng đồ dưới và ở hai góc trong, ngoài của kết mạc mi trên những hột này có đặc điểm là to, trong, kẹp không vỡ),
    - Gai máu: Thấy rõ hơn ở kết mạc mi, trông như những lấm chấm đỏ, dày chi chít, nặng hơn có thể có xuất huyết. Gai máu là tổn thương không đặc hiệu của các viêm kết mạc.
    - Nhú gai: Làm cho kết mạc sần sùi trông như hình ảnh đá lát, thấy rõ ở kết mạc sụn mi trên trong bệnh viêm kết mạc mùa xuân  .
    - Bọng kết mạc: Hay có trong viêm kết mạc dị ứng do sự nề phù khu trú của kết mạc.
 +  Dử mắt : Nhiều dử nhưng tuỳ theo tác nhân mà dử có đặc điểm khác nhau, ví dụ: dử  mắt nhiều và loãng, hơi dính thường là của viêm kết mạc cấp do virus; viêm do tụ cầu có dử màu vàng; viêm do lậu dử mắt giống như mủ; viêm do liên cầu tan huyết, bạch hầu là những vi khuẩn có độc tính cao thường gây giãn mạch, tạo màng giả bám chặt vào kết mạc mi khi bóc sẽ chảy máu; viêm kết mạc mùa xuân dử mắt có đặc điểm là trong, dai, dính, có thể kéo ra thành sợi…
 +  Hạch: Ở trước tai, dưới hàm, to bằng hạt lạc, hạt đậu đen, di động, đau.
 + Triệu chứng âm tính: Các dấu hiệu này cần được xác định để giúp cho việc chẩn đoán phân biệt với những bệnh có tổn thương giác mạc.
   - Thị lực không giảm (chú ý lau kỹ dử trước khi đo thị lực).
   - Giác mạc trong.
 +  Xét nghiệm cận lâm sàng: Cấy khuẩn, soi tươi tiết tố tìm vi khuẩn, xét nghiệm miễn dịch huỳnh quang tìm virus, xét nghiệm máu thấy bạch cầu Eosinophil tăng trong viêm dị ứng…
1.3. Tiến triển và biến chứng:
        Nhiều loại viêm kết mạc có xu hướng tự khỏi như viêm kết mạc do virus APC, do chlamydia, một số viêm kết mạc do dị ứng … Tuy nhiên có một số loại viêm kết mạc có diễn biến bệnh lý đáng quan tâm như:
-          Viêm kết mạc do cầu khuẩn lậu có thể nhanh chóng chuyển sang viêm loét giác mạc và tiếp đó là biến chứng thủng nhãn cầu.
-          Viêm kết mạc do virus APC: khoảng một tuần sau lúc khởi phát viêm kết mạc sẽ xuất hiện viêm giác mạc chấm nông. Bệnh nhân cảm thấy mắt bị kích thích, chói, chảy nước mắt và giảm thị lực.
-          Viêm kết mạc mùa xuân: nhú gai quá phát ở kết mạc sụn mi trên kết hợp với các yếu tố bệnh lý khác của tình trạng dị ứng - miễn dịch tại mắt gây ra loét trợt nông ở giác mạc.
-          Viêm kết mạc có giả mạc: nếu không được bóc đi và kết hợp dùng thuốc tích cực thì tình trạng viêm sẽ kéo dài và về sau để lại sẹo dúm dó ở kết mạc ….
1.4. Điều trị và dự phòng:
            Cần xác định nguyên nhân, tác nhân gây viêm thì việc điều trị mới đạt hiệu quả. Tuy vậy trong điều trị có những điểm chung cho nhiều  loại viêm kết mạc:
1.4.1.  Dùng thuốc kháng sinh và thuốc sát trùng.
        Thuốc nước:           Chloromicetin  4%o
                                           Sulfat kẽm       1%o.
                                           Sulfaxylum      10-20%
Có thể dùng đơn độc một loại hoặc phối hợp hai loại, rỏ luân phiên nhiều lần trong ngày (10-20 lần).
         Thuốc mỡ :             Tetraxyclin 1%
                                           Gentamicin ...
Các thuốc này tra 1lần/ tối (trước khi đi ngủ)
            Cho dù là viêm kết mạc do virus, dị ứng, ... thì dùng kháng sinh vẫn có giá trị là chống bội nhiễm. Riêng trong viêm kết mạc do lậu phải rỏ thuốc rất nhiều lần trong ngày, cách quãng 10 phút –15 phút rỏ một lần thậm chí phải tiến hành rỏ giọt liên tục, nên kết hợp 2,3 loại thuốc và chọn theo kháng sinh đồ.                                  
1.4.2. Chống viêm:
* Corticoid dùng dưới dạng thuốc rỏ mắt hoặc tiêm dưới kết mạc nhưng chỉ định phải hết sức thận trọng và dùng trong thời gian ngắn (chỉ 3-5-7 ngày). Trên thị trường hiện nay rất hay gặp loại thuốc rỏ mắt phối hợp kháng sinh với corticoid. Cách phối hợp này tạo ra sự thuận tiện cho người bệnh nhưng nếu phải dùng kéo dài thì cần được theo dõi nhãn áp vì corticoid có thể gây tăng nhãn áp và đục thể thuỷ tinh. Một nguy cơ cần được nhắc tới khi dùng corticoid rỏ mắt kéo dài là gây giảm sức đề kháng dễ dẫn tới bội nhiễm nấm, vi khuẩn, virus herpes…., những bệnh rất nguy hiểm cho mắt.  
* Các thuốc có tác dụng ổn định dưỡng bào như Lodoxamide, Olopatadin, Cromoglycate…hoặc kháng thụ cảm thể histamin như Antazoline, Emadastine hoặc kháng histamin như Naphazoline, Chlopheniramine, … có tác dụng tốt đối với những trường hợp viêm kết mạc dị ứng. Đặc biệt, nhóm thuốc ổn định dưỡng bào nên được chỉ định dùng cho viêm kết mạc mùa xuân vì bệnh này thường phải điêù trị kéo dài. 
1.4.3. Nâng đỡ cơ thể, tăng tái tạo biểu mô: Các vitamin A, B, C dùng đường uống, rỏ mắt ... Băng che để mắt đỡ bị kích thích.
          Viêm kết mạc, nhất là các viêm kết mạc thành dịch, nói chung có xu hướng tự khỏi. Tuy nhiên, có loại viêm kết mạc rất dai dẳng, tương đối khó chữa như viêm kết mạc mùa xuân, viêm kết mạc có hột. Nhiều khi còn thêm cả biến chứng do thuốc điều trị chúng. Có loại viêm kết mạc nhanh chóng dẫn đến tổn thương giác mạc như viêm do cầu khuẩn lậu hoặc ít gặp hơn như viêm do adenovirus. Điều đó cho ta thấy cũng không nên xem nhẹ mặt bệnh này. Khi khám bệnh cần kiểm tra tình trạng thị lực, giác mạc… để tránh có những sự bỏ sót hoặc biến chứng đáng tiếc.
Phòng bệnh :
 -   Cách ly người bệnh không cho dùng chung chậu, khăn mặt. Khăn mặt của người bệnh cần được giặt xà phòng và phơi nắng.
 -   Tra thuốc phòng bệnh cho người lành.
 -  Thầy thuốc: Vệ sinh tay khám và chú ý khử trùng dụng cụ để tránh trở thành trung gian  truyền bệnh.

Submit "Viêm kết mạc mắt" to Digg Submit "Viêm kết mạc mắt" to del.icio.us Submit "Viêm kết mạc mắt" to StumbleUpon Submit "Viêm kết mạc mắt" to Google Submit "Viêm kết mạc mắt" to Facebook Submit "Viêm kết mạc mắt" to Twitter Submit "Viêm kết mạc mắt" to MySpace

Tags: None Sửa Tags
Chuyên mục
Mắt

Bình luận

# Đăng bình luận qua Facebook